Dodatkowe produkty bankowe bardzo często decydują ostatecznie o tym czy bank przyzna Ci kredyt oraz na jakich warunkach to zrobi. Warto dokładnie rozumieć czym są, jak wpływają na koszt finansowania oraz kiedy naprawdę się opłacają a kiedy lepiej z nich zrezygnować.

Czego dowiesz się z artykułu?

• Co oznacza pojęcie dodatkowy produkt bankowy w umowie kredytowej
• Jakie są najczęściej spotykane dodatkowe produkty przy kredytach
• W jaki sposób dodatkowy produkt obniża marżę lub prowizję kredytu
• Kiedy dodatkowe produkty realnie podnoszą całkowity koszt zobowiązania
• Jak podejść do ofert pakietowych przy konsolidacji kredytów
• Na co zwrócić uwagę analizując OWU i regulaminy produktów dodatkowych

Definicja dodatkowego produktu bankowego

Dodatkowy produkt bankowy to każdy produkt lub usługa oferowana przez bank obok podstawowego kredytu na przykład kredytu gotówkowego kredytu konsolidacyjnego kredytu hipotecznego która nie jest niezbędna do uruchomienia finansowania ale może wpływać na warunki cenowe umowy. W praktyce oznacza to że bank proponuje klientowi zawarcie umowy na kolejny produkt w zamian za niższą marżę obniżoną prowizję lub preferencyjne oprocentowanie kredytu.

Do dodatkowych produktów bankowych zalicza się między innymi ubezpieczenia powiązane z kredytem rachunek osobisty karty płatnicze programy oszczędnościowe oraz różnego rodzaju pakiety usług doradczych lub assistance. Ważne jest aby odróżniać produkty dodatkowe od tych które są faktycznie wymagane przepisami prawa na przykład podstawowe ubezpieczenie nieruchomości przy kredycie hipotecznym zabezpieczonym hipoteką. Bank może uzależnić cenę kredytu od skorzystania z produktów dodatkowych ale nie może warunkować samej możliwości uzyskania kredytu od zakupu produktu który nie ma związku z umową kredytową.

Z punktu widzenia klienta dodatkowy produkt bankowy bywa narzędziem realnego obniżenia kosztu kredytu na przykład gdy atrakcyjna polisa grupowa jest tańsza niż standardowe ubezpieczenie indywidualne z rynku. Jednocześnie może stać się źródłem istotnego wzrostu całkowitej kwoty do zapłaty jeśli składki opłaty abonamentowe lub prowizje za taki produkt przewyższą korzyść wynikającą z niższego oprocentowania lub marży banku. Dlatego tak ważna jest precyzyjna analiza wszystkich zapisów oferty oraz policzenie pełnego kosztu kredytu wraz z dodatkowymi produktami.

Najczęstsze rodzaje dodatkowych produktów bankowych przy kredytach

Banki od lat budują swoją ofertę kredytową w oparciu o model sprzedaży pakietowej. Oznacza to że oprócz podstawowego kredytu proponują cały zestaw produktów które mają zwiększać lojalność klienta oraz zapewnić bankowi dodatkowe źródła przychodu. Poniżej przedstawiamy najczęściej występujące kategorie takich rozwiązań wraz z ich wpływem na kredyt.

Najbardziej rozpowszechnionym dodatkowym produktem jest ubezpieczenie kredytu czyli na przykład ubezpieczenie na życie ubezpieczenie od utraty pracy ubezpieczenie nieruchomości lub ubezpieczenie pomostowe. Tego typu polisy często są oferowane w formie ubezpieczenia grupowego gdzie bank występuje jako ubezpieczający a kredytobiorca jako ubezpieczony. W zamian za przystąpienie do ubezpieczenia klient otrzymuje niższą marżę lub prowizję. Należy jednak pamiętać że składka ubezpieczeniowa nierzadko jest doliczana do kwoty kredytu co powoduje że klient płaci od niej odsetki przez cały okres spłaty.

Drugą bardzo częstą grupą dodatkowych produktów jest rachunek osobisty wraz z kartą debetową lub kredytową. Bank uzależnia preferencyjne warunki kredytu od aktywnego korzystania z konta na przykład od zapewnienia wpływów wynagrodzenia lub od wykonania określonej liczby transakcji kartą. Z punktu widzenia klienta takie rozwiązanie może być wygodne jeśli rzeczywiście zamierza korzystać z danego konta jako podstawowego. Problem pojawia się wtedy gdy rachunek został założony wyłącznie na potrzeby uzyskania rabatu a po kilku latach opłaty za prowadzenie konta i karty zaczynają przewyższać korzyści.

Kolejnym typem dodatkowych produktów są rozmaite programy oszczędnościowo inwestycyjne na przykład lokaty terminowe produkty strukturyzowane fundusze inwestycyjne lub plany systematycznego oszczędzania. Osoby zaciągające kredyt hipoteczny lub konsolidacyjny słyszą często że w zamian za regularne odkładanie określonej kwoty miesięcznie otrzymają lepszą ofertę kredytową. W praktyce konieczne jest dokładne porównanie parametrów takich produktów z dostępnymi alternatywami rynkowymi. Zdarza się że zysk z lokaty jest niższy niż koszt odsetek od kredytu więc realnie klient dokłada do całego układu.

W ofercie banków spotkamy też karty kredytowe limity w koncie oraz pakiety usług dodatkowych na przykład pakiety medyczne usługi assistance abonamenty serwisowe. Stanowią one typowe przykłady sprzedaży krzyżowej. Na etapie podpisywania umowy mogą wydawać się mało znaczącym dodatkiem ale w skali wielu lat potrafią wygenerować istotne koszty stałe. Dla klienta planującego konsolidację kredytów w przyszłości oznacza to że do sumy obecnych zobowiązań dojdą następne obciążenia które będą musiały zostać ujęte w nowej analizie zdolności kredytowej.

Podsumowując rodzaj dodatkowego produktu bankowego ma bezpośrednie przełożenie na profil kosztowy całej oferty kredytowej. Produkty ubezpieczeniowe wpływają głównie na jednorazowy lub okresowy koszt składki produkty płatnicze na stałe opłaty miesięczne a produkty inwestycyjne na ryzyko utraty części wartości oszczędności. Świadome podejście do tych elementów pozwala uniknąć sytuacji w której pozornie atrakcyjna oferta z niską marżą w efekcie staje się jedną z najdroższych na rynku.

Znajdź kredyt idealnie dopasowany do Twoich potrzeb

Sprawdź nasze atrakcyjne oferty kredytowe z oprocentowaniem już od 7,2% rocznie. Pomagamy w wyborze najlepszego rozwiązania i przeprowadzamy przez cały proces szybko i bezpiecznie.

Zobacz oferty kredytowe

Jak dodatkowe produkty bankowe wpływają na koszt kredytu

Wpływ dodatkowego produktu bankowego na koszt kredytu można podzielić na trzy główne obszary cenę nominalną kredytu całkowity koszt kredytu oraz ryzyko finansowe po stronie klienta. Banki najczęściej komunikują jedynie pierwszy z tych elementów czyli niższą prowizję lub marżę dlatego analiza oferty wyłącznie na tym poziomie jest niewystarczająca.

Po pierwsze produkt dodatkowy najczęściej wpływa na obniżenie marży kredytu co oznacza niższe oprocentowanie i mniejszą ratę miesięczną. Przykładowo bank może zaproponować kredyt konsolidacyjny z marżą niższą o 0,5 punktu procentowego pod warunkiem skorzystania z polisy na życie. Dla wielu klientów perspektywa niższej raty jest bardzo kusząca szczególnie gdy aktualne obciążenia są już wysokie. Należy jednak zestawić oszczędność na odsetkach z kosztem ubezpieczenia i sprawdzić po ilu latach saldo tych wartości stanie się dodatnie.

Po drugie dodatkowe produkty generują własne koszty abonamentowe prowizje i opłaty. Są to między innymi składki za ubezpieczenie opłaty za prowadzenie rachunku karty kredytowej lub pakietu usług dodatkowych a także ewentualne prowizje za wcześniejsze zakończenie programu oszczędnościowego. Te koszty nie zawsze są wprost prezentowane w symulacji kredytowej dlatego warto je samodzielnie policzyć w horyzoncie całego okresu kredytowania. Dopiero suma rat kredytowych i wszystkich opłat za produkty dodatkowe odzwierciedla realny ciężar finansowy umowy.

Po trzecie część dodatkowych produktów z natury wiąże się z podwyższonym ryzykiem finansowym. Dotyczy to przede wszystkim produktów inwestycyjnych oraz długoterminowych programów oszczędnościowych. Klient podpisujący umowę na wiele lat może nie być w stanie przewidzieć przyszłej sytuacji rynkowej własnych potrzeb płynnościowych oraz zmian w otoczeniu prawnym. Ewentualna rezygnacja z takiego produktu przed terminem zazwyczaj wiąże się z dodatkowymi kosztami karami umownymi lub utratą znacznej części wypracowanego zysku co pośrednio zwiększa faktyczny koszt powiązanego kredytu.

Warto również zwrócić uwagę na wpływ dodatkowych produktów na wskaźnik RRSO czyli rzeczywistą roczną stopę oprocentowania. Jest on najbardziej kompletną miarą kosztu kredytu ale w wielu materiałach marketingowych prezentowany jest w wariancie z założeniem skorzystania z określonych produktów dodatkowych. Tymczasem jeśli klient zdecyduje się z nich zrezygnować na przykład po roku lub dwóch faktyczne RRSO jego kredytu będzie inne niż to z oferty. Dlatego przy porównywaniu propozycji z różnych banków warto stworzyć dwa scenariusze z produktami dodatkowymi oraz bez nich jeśli tylko jest to możliwe.

Osoby planujące konsolidację zadłużenia powinny w szczególności zwrócić uwagę na to czy dotychczasowe dodatkowe produkty bankowe będą musiały zostać utrzymane po przeniesieniu kredytów do innej instytucji. Zdarza się że wcześniejsze spłacenie umowy powoduje wygaśnięcie ochrony ubezpieczeniowej lub zakończenie programu oszczędnościowego a jednocześnie generuje dodatkową opłatę. Dobrze przygotowany plan konsolidacji uwzględnia wszystkie te elementy aby uniknąć sytuacji w której klient spłaci drogie zobowiązanie ale jednocześnie poniesie wysokie koszty z tytułu rozwiązania produktów dodatkowych.

Dodatkowy produkt bankowy a prawo i rekomendacje KNF

Relacja między kredytem a dodatkowymi produktami bankowymi jest regulowana zarówno przez przepisy krajowe jak i przez wytyczne organów nadzoru w szczególności Komisji Nadzoru Finansowego. Celem tych regulacji jest ochrona konsumentów przed sytuacją w której uzyskanie kredytu byłoby faktycznie uzależnione od nabycia zbędnych lub nieadekwatnych produktów dodatkowych. Bank może oferować pakiety i zachęty cenowe ale powinien jasno wskazać które elementy są obligatoryjne a które dobrowolne.

Zgodnie z obowiązującymi zasadami klient powinien otrzymać pełną informację o kosztach każdego dodatkowego produktu oraz o konsekwencjach rezygnacji z niego w trakcie trwania umowy kredytu. Dotyczy to w szczególności ubezpieczeń powiązanych z kredytem gdzie dokładny zakres ochrony wyłączenia odpowiedzialności oraz tryb zgłaszania roszczeń muszą zostać opisane w Ogólnych Warunkach Ubezpieczenia. Brak zapoznania się z tym dokumentem jest jedną z najczęstszych przyczyn sporów pomiędzy kredytobiorcami a instytucjami finansowymi.

Istotne są także regulacje dotyczące tzw powiązanej sprzedaży kredytowej. Bank nie może uzależniać pozytywnej decyzji kredytowej od zakupu produktu który nie ma realnego związku z kredytem ani nie służy ograniczeniu ryzyka związanego z jego spłatą. Może natomiast zaoferować klientowi pakiet usług w którym kredyt i produkt dodatkowy są sprzedawane razem jako produkt łączony pod warunkiem że klient zostanie poinformowany o możliwości nabycia ich osobno oraz o różnicach w cenie. Dzięki temu konsument ma szansę świadomie ocenić opłacalność pakietu.

W praktyce oznacza to że każdy kredytobiorca ma prawo zapytać o wariant oferty bez dodatkowych produktów oraz o pełne zestawienie kosztów w obu scenariuszach. Jeżeli bank odmawia przedstawienia takiego porównania lub unika jednoznacznych odpowiedzi może to być sygnał że konstrukcja oferty nie jest dla klienta korzystna. W razie wątpliwości warto skorzystać z pomocy niezależnego doradcy kredytowego który oceni warunki umowy i wskaże potencjalne zagrożenia na przykład niekorzystne klauzule dotyczące wcześniejszej rezygnacji z produktu dodatkowego.

Dodatkowe produkty bankowe są również przedmiotem zainteresowania instytucji zajmujących się ochroną praw konsumentów. Interweniują one w przypadkach gdy dochodzi do missellingu to znaczy sprzedaży produktu niedostosowanego do potrzeb lub możliwości finansowych klienta. Jeżeli uważasz że przedstawiono Ci produkt jako obowiązkowy choć w rzeczywistości miał charakter dobrowolny lub nie poinformowano Cię o istotnych kosztach możesz złożyć reklamację w banku a następnie odwołać się do Rzecznika Finansowego lub Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

Jak oceniać opłacalność dodatkowych produktów przy kredycie i konsolidacji

Ocena opłacalności dodatkowego produktu bankowego wymaga podejścia rachunkowego a nie wyłącznie intuicyjnego. Kluczowe jest porównanie dwóch scenariuszy kredytu z dodatkowym produktem oraz bez niego lub z alternatywnym rozwiązaniem z rynku. W pierwszym kroku należy więc poprosić bank o przedstawienie kalkulacji wysokości raty marży i całkowitej kwoty do zapłaty w obu wariantach z uwzględnieniem wszystkich opłat i składek.

Następnie trzeba przeliczyć ile łącznie zapłacisz za produkt dodatkowy w całym okresie jego obowiązywania. W przypadku ubezpieczenia będą to wszystkie składki łączone w jedną wartość w przypadku rachunku i karty suma opłat miesięcznych w horyzoncie co najmniej kilku lat a w przypadku produktu inwestycyjnego dodatkowo różnica pomiędzy faktycznym zyskiem netto a hipotetycznym zyskiem z alternatywnej bezpiecznej inwestycji. Tak obliczony koszt należy zestawić z oszczędnością wynikającą z niższego oprocentowania kredytu.

Jeśli suma kosztów produktu dodatkowego jest niższa niż zaoszczędzone odsetki można mówić o rozwiązaniu korzystnym finansowo. Jeżeli natomiast jest odwrotnie produkt dodatkowy pełni wyłącznie funkcję marketingową z punktu widzenia banku i stanowi dla klienta dodatkowe obciążenie. Warto również sprawdzić jak zmieni się sytuacja przy wcześniejszej spłacie kredytu. Często obniżka marży traci na znaczeniu gdy kredyt spłacimy po kilku latach natomiast koszty poniesione z góry za produkt dodatkowy pozostają nie do odzyskania.

W przypadku konsolidacji kredytów analiza staje się jeszcze bardziej złożona. Należy wówczas uwzględnić wszystkie aktywne produkty dodatkowe powiązane z dotychczasowymi zobowiązaniami oraz ich wpływ na łączny koszt obsługi zadłużenia. Profesjonalny doradca kredytowy powinien zidentyfikować czy wcześniejsza spłata danego kredytu nie spowoduje konieczności zwrotu części przyznanego rabatu lub zapłaty dodatkowej opłaty za rozwiązanie umowy ubezpieczenia czy programu oszczędnościowego. Dopiero po uwzględnieniu tych elementów można rzetelnie porównać ofertę nowej konsolidacji z utrzymaniem starych kredytów.

Praktycznym narzędziem jest również ocena niefinansowych aspektów produktu dodatkowego. Na przykład ubezpieczenie na życie może mieć dla klienta dużą wartość ochronną niezależnie od korzyści cenowych w kredycie a rachunek osobisty z funkcjonalną bankowością elektroniczną może realnie ułatwić zarządzanie budżetem domowym. W takich przypadkach decyzja o skorzystaniu z produktu dodatkowego może być racjonalna nawet gdy czysto finansowa kalkulacja pokazuje minimalną lub zerową przewagę. Ważne jest jednak aby decyzja była świadoma i poprzedzona rzetelną analizą.

Poczuj kontrolę nad Swoimi zobowiązaniami finansowymi

Sprawdź, ile możesz zaoszczędzić dzięki nadpłatom i skróć czas spłaty swojego kredytu. Skorzystaj z kalkulatora i podejmij świadomą decyzję finansową już teraz!

Sprawdź kalkulator nadpłat

FAQ dotyczące dodatkowych produktów bankowych przy kredytach

Czy bank może odmówić udzielenia kredytu jeśli nie zgodzę się na dodatkowy produkt

Bank nie powinien uzależniać samej możliwości uzyskania kredytu od zakupu produktu który nie ma związku z umową kredytową ani nie ogranicza ryzyka jej niespłacenia. Może natomiast zaproponować różne warianty cenowe kredytu z dodatkowym produktem oraz bez niego. Jeżeli czujesz presję aby zaakceptować produkt dodatkowy warto poprosić o pisemne wyjaśnienie warunków oferty a w razie potrzeby skonsultować ją z niezależnym doradcą.

Czy mogę zrezygnować z ubezpieczenia lub innego produktu dodatkowego w trakcie spłaty kredytu

W wielu przypadkach rezygnacja jest możliwa ale może wiązać się z utratą przyznanych wcześniej preferencji cenowych na przykład wzrostem marży lub prowizji. Szczegółowe zasady zawsze znajdują się w umowie kredytowej oraz regulaminie produktu dodatkowego. Przed podpisaniem dokumentów warto sprawdzić jakie będą konsekwencje takiej decyzji ile wyniesie nowa rata oraz czy przysługuje zwrot części niewykorzystanej składki ubezpieczeniowej.

Czy dodatkowe produkty bankowe poprawiają zdolność kredytową

Same w sobie produkty dodatkowe zazwyczaj nie zwiększają zdolności kredytowej a czasem nawet ją obniżają jeśli generują dodatkowe miesięczne obciążenia. Wyjątkiem mogą być niektóre ubezpieczenia które z punktu widzenia banku zmniejszają ryzyko braku spłaty kredytu na przykład ubezpieczenie na życie z wysoką sumą ubezpieczenia. W praktyce jednak o zdolności kredytowej decydują przede wszystkim dochody koszty utrzymania oraz istniejące zobowiązania a nie liczba posiadanych produktów bankowych.

Jak porównać oferty kredytu z różnymi dodatkowymi produktami

Najlepszą metodą jest sporządzenie zestawienia w którym dla każdej oferty uwzględnisz całkowity koszt kredytu raty odsetki prowizje oraz wszystkie opłaty związane z produktami dodatkowymi w horyzoncie co najmniej kilku lat. Warto posłużyć się wskaźnikiem RRSO ale także wykonać własne obliczenia szczególnie jeśli planujesz wcześniejszą spłatę. Profesjonalne porównanie powinno obejmować również ocenę jakościową na przykład zakres ochrony ubezpieczenia funkcjonalność rachunku i elastyczność warunków rezygnacji.

Czy przy kredycie konsolidacyjnym warto korzystać z dodatkowych produktów

W wielu sytuacjach kredyt konsolidacyjny z dobrze dobranym produktem dodatkowym może obniżyć miesięczne obciążenia oraz zapewnić dodatkową ochronę finansową na przykład w razie utraty pracy lub choroby. Jednocześnie niewłaściwie skonstruowany pakiet może podnieść całkowity koszt zadłużenia i utrudnić wyjście z pętli kredytowej. Dlatego decyzję o przyjęciu dodatkowych produktów przy konsolidacji najlepiej poprzedzić szczegółową analizą oraz konsultacją z ekspertem który uwzględni wszystkie Twoje obecne zobowiązania oraz plany finansowe na kolejne lata.